Maar wat kun je doen als je merkt dat je kind onzeker is, snel opgeeft of vaak zegt: “ik kan dit niet”?
In de basisschoolleeftijd ontwikkelen kinderen hun zelfbeeld in een razend tempo. Ze vergelijken zichzelf steeds vaker met anderen en worden zich bewuster van wat ze wel en niet goed kunnen. Juist in deze fase kan onzekerheid ongemerkt groeien, terwijl een stevige basis van zelfvertrouwen zo belangrijk is voor later.
Soms zie je dit direct terug, maar soms ook niet. Een kind kan zich terugtrekken, maar ook juist boos, druk of gefrustreerd reageren. Vaak zit er onder dat gedrag een gedachte als: “Ik ben niet goed genoeg.”
Signalen van minder zelfvertrouwen
- snel opgeven of dingen vermijden
- veel bevestiging nodig hebben
- negatief praten over zichzelf
- spanning of faalangst bij nieuwe situaties
- boosheid of frustratie bij ‘mislukken’
Herken je dit bij je kind? Dan is het waardevol om bewust aandacht te besteden aan het versterken van zelfvertrouwen.
Wat kun je doen als ouder? (praktische tips)
Zelfvertrouwen kun je laten groeien. Kleine, bewuste stappen maken vaak al een groot verschil.
1. Geef complimenten die echt helpen
Richt je op inzet in plaats van resultaat.
“Wat heb jij goed geoefend” werkt beter dan “wat ben jij slim”.
2. Normaliseer fouten maken
Laat zien dat fouten maken erbij hoort. Deel gerust ook je eigen “foutjes” dat maakt het luchtiger.
3. Geef vertrouwen
Laat je kind zelf proberen en oplossingen bedenken. Dat geeft een gevoel van “ik kan het zelf”. Ook als het langer duurt of niet perfect gaat. Zelf ervaren is zelfvertrouwen opbouwen.
4. Benoem kwaliteiten en talenten
Help je kind ontdekken waar het goed in is. Dit hoeft niet alleen schoolgericht te zijn.
5. Neem gevoelens serieus
Achter “ik kan dit niet” zit vaak spanning of onzekerheid. Door gevoelens serieus te nemen, voelt een kind zich gezien en begrepen.
6. Bouw (kleine) succeservaringen op
Grote uitdagingen kunnen overweldigend zijn. Kleine successen zorgen voor groeiend vertrouwen.
Wanneer extra ondersteuning helpend kan zijn
Soms kan onzekerheid wat langer blijven hangen of steeds terugkomen. Dan kan het fijn zijn om samen met iemand van buitenaf te kijken wat een kind nodig heeft.
In mijn praktijk, Coco Kindercoaching begeleid ik ook kinderen die wat extra steun kunnen gebruiken bij het opbouwen van zelfvertrouwen. Wat ik vaak zie, is dat onder de onzekerheid juist een gevoelig, krachtig kind zit dat alleen nog niet helemaal weet hoe het daarop mag vertrouwen.
Met spel, gesprekken en gerichte oefeningen help ik kinderen om:
- negatieve gedachten om te buigen
- hun kwaliteiten en talenten te ontdekken
- weer in zichzelf te gaan geloven
Soms is een klein zetje precies wat een kind nodig heeft.
Tot slot
Elk kind verdient het om te voelen: “Ik ben goed zoals ik ben.”
Zelfvertrouwen groeit in kleine momenten van succes, begrip en vertrouwen. Door als ouder of opvoeder naast een kind te staan, geef je een basis mee waar het de rest van het leven op kan bouwen.
Pascalle Burggraaf
Kindercoach
Waardhuizen